VI. HAÇLI SEFERİ GÖLGESİNDE KUTSAL ROMA İMPARATORU II. FRIEDRICH VE EYYÛBÎ SULTANI MELİK KÂMİL DOSTLUĞU

Süleyman ÖZBEK, Şehri KARAKAŞ

Öz


VI. Haçlı seferi, Kudüs’ün diplomasi yoluyla Haçlılara teslimi ve seferin tarafları Müslüman Hristiyan dünyasının liderlerinin yakınlaşması bakımından tarihinde bir istisnayı kapsar. Batı dünyasının en kudretli kralı II. Friedrich, Hristiyan dünyasının aforozlu lideri olarak çıktığı seferde Mısır sultanı ile derin dostluk kurmuş, elçileşme ve mektuplaşma teatilerini bir ilim münazarasına dönüştürmüştür. Sicilya’da Müslümanlar arasında yetişen Friedrich’in Papalıkla ilişkileri, İsevilik karşıtı eylemleri ve İslâm dünyası ile münasebeti onun inancı hakkında bazı şüphelerin sâikini oluşturmuştur. Bununla birlikte Müslümanların bilgi birikiminden faydalanması, Doğu’daki ilimlere merakı; bilim dünyasında etkileri yüzyıllar devam edecek sonuçlar doğurmuştur. Bu cihetle 1227-1229 imparatorun Haçlı seferi; yalnızca Doğu ve Batı’nın yakınlaşması olarak kalmamış, Avrupa’da bazı ilimlerin temelinin atılmasında etkin rol oynamıştır. İki hükümdarın kurduğu dostluk vasıtasıyla Sicilya ve Mısır arasındaki bağ, VI. Haçlı seferinin kendisinden çok daha uzun sürmüş, bahsi geçen hükümdarların ölümlerinden sonra da bu dostluk varisleri tarafından mektuplaşmalar şeklinde devam ettirilmiştir.


Tam Metin:

PDF

Referanslar


Abudalafıa, D. (1988). Frederick II A Medieval Empero. Oxford University Press.

Amadi, (2015). The Chronicle of Amadi, (From The Italian to Eng. trc. Coureas. N. and Edbury. P. Translated). Nicosia.

Barber, M. and Bate, K. (2010). Letters from the East, Crusaders Pilgrims and Settlers in the 12th-13th Centuries. (Trans). Ashgate.

Çalışır, A. O. (2018). Deniz Aşırı Ülkelerden Havadisler: Haçlıların Mektupları (1097-1252), İstanbul: Kutlu Yayınevi.

Demirkent, Işın. (1997). Haçlı Seferleri, İstanbul: Dünya Yayıncılık.

Detwiler, D. S. (1999). Germany: A Short History, Southern Illinois University Press.

Donavan, J. P. (1950). Pelagius and the Fifth Crusade, London: Oxford University Press,.

Ebû Şâme, el-Makdisî. (1997). er-Ravzateyn fî Ahbâr’d Devleteyn; en-Nûriyye ve’s-Salâhiyye, C. III. (Zeybek İ. Thk.) Beyrut.

Ebü’l-Fidâ, İ. (1286). el-Muhtasar fî Ahbâr el-Beşer, C. III. Kahire.

el-Makrîzî, T. A. (1956). Kitâb el-Sülûk li-Ma’rifeti Düveli’l- Mülûk, C. I/I. (Ziyâde M. M., Yay.), Kahire.

İbn Nazîf, el-Hamevî. (1981). et Târîhü’l Mansûrî, (Ebü’l-‘İd Dûdû., neşr.), Dımaşk.

en-Nüveyrî, Ş. A. (2004). Nihâyetü’l Ereb fî Fünûni’l Edeb, C. XXIX. (Feyyâz M.-H., thk.). Beyrut: Dârü'l-Kütûbü'l-İlmiyye.

Ernoul. (2019). Ernoul Kroniği, (Altınbaş A. D., Çev.). İstanbul: Kronik Kitap.

es- Süyûtî, C. (tarihsiz). Ḥüsnü’l-muḥâḍara fî Târîhi Mısır ve’l Kâhire, C. II. (Ebû’l-Fazl İ., thk).

ez-Zehebî, Ş. M.,(1998). Târîhü’l İslâm, C. XLV. (Temurî A., thk.). Beyrut: Dârü’l-Kitâbü’l Arabî.

Sezgin, F. (2008). İslam’da Bilim ve Teknik, C. I. İstanbul: İstanbul Büyükşehir Belediyesi Kültür A. Ş. Yayınları.

Giles, K. R., (1987). The Emperor Frederick II’s Crusade 1215-1231, (Yayınlanmamış doktora tezi). Keele University, England.

İbn Hallikan. (1968). Vefatü’l Ayan, C. VII/ V. (Abbas, İ., thk.). Beyrut: Darül Sadr.

İbn Seb. (2013). Sicilya Cevapları, (Yaltkaya Ş., Çev.- Dervişoğlu, İ., haz.). İstanbul: Büyüyen Ay Yayınları.

İbn Vâsıl, C. M., (1972-1077). Müferricü’l-Kürûb fî Ahbâr-ı Benî Eyyûb, C. IV. (er-Rabie, H.- ‘Âşûr, A., thk.) Kahire.

İbnü’l Amîd. (tarihsiz). Ahbârü’l-Eyyûbiyyîn, Port Said: Mektebetü’s-Sekâfeti’d-Dîniyye,

İbnü’l Esîr. (1987). İslam Tarihi, C. XII. (Özaydın, A., Çev.). İstanbul: Bahar Yayınları.

İbnü’l Kesîr., E. (1995). el-Bidâye ve en-Nihâye, C. XIII. (Keskin, M., çev.). İstanbul: Çağrı Yayınları.

İbnü’l Adîm, K. Ö., (1968). Zübdetü’l-Haleb min Târîhi Haleb, (ed-Dehhân S., thk.). Dımaşk.

el-Hatîb, İ. Y. (2001). el-Kudüs Beyne Etmâ’ es-Salibiyyîn ve Tefrît el-Melik Kâmil el-Eyyûbiyyî, Amman.

Kantarowicz, E. (1931). Kaiser Friedrich der Zweite, 3. Berlin: unveränderte Auflage.

Kantarowicz, E. (1957). Frederick The Second (1194-1250), (Lorimer, E. O., English Version). New York: Frederick Ungar Publıshing Co.

Karakum, G. (1993), Belleten, “II. Friedrich von Hohenstaufen’in İslâm Dünyası İle İlişkileri ve Arapça Kroniklere Yansıması”, LVII, Sayı. 219.447-480.

Kutluer, İ. (2018). İbn Seb’în, Diyanet İslâm ansiklopedisi, (C. 20, s. 306-312): Türkiye Diyanet Vakfı.

Maalof, A. (2012). Arapların Gözünden Haçlı Seferleri, (Berktay, A., çev.), İstanbul: Yapı Kredi Yayınları.

Nomiku, H.A. (1997). Haçlı Seferleri, (Dinçmen, K., Çev.) İstanbul: İletişim Yayınları,

O’Neal, M. J. (2005). The Crusades Almanac, (Means, M. M.- Schlager, N., edit.). Printed in the United States of America.

Öngüner, E. (2016). İslam’ın Etkisindeki Kutsal Roma-Cermen İmparatoru: Kaiser II. Friedrichs, Eğitim Dergisi, 49 (1).

Özbek, S. (2018). Selçuklu-Eyyubî İlişkileri (1175-1250), Ankara: Berikan Yayınevi.

Özbek, S. & Çıplak, E. (2017). “Memluklerin Haçlılarla Anlaşmalarında 10 yıl Kuralı”, Kerkük Çok Irak Değil, Prof. Dr. Eşref Buharalı’ya Armağan. Ankara: Türk Tarihine Dair Yazılar II, 57-70.

Paterborn, O., (1971). The Capture of Damietta, (Gavigan, J. J. Translated from the Latin). Philadelphia: University of Pennsylvania Press.

Parisiensis, M. (1876). Chronica Majora, C. III. (Luard, H. R. nşr.) London.

De Novare, P. (1936). The Wars of Frederick II Against The Ibelins In Syria And Cyprus, New York: Columbia University Press.

Humphreys, R. S. (1977). From Saladin to Mongols the Ayyubids of Damascus (1193-1260), New York: State University of New York Press Albany.

Wendover, R. (1849). Flowers of History, (Comprising the History of England From the Descent of the Saxons to A.D. 1235). (Giles, J. A., İngilizce trc.). London

Runciman, S. (2008). Haçlı Seferleri Tarihi, C. III. (Işıltan, F., Çev.). Ankara: TTK.

Germano, S. R. (1864). Chronica, (Pertzs, R. G. H., Neşr). Harvard Üniversitesi.

Sıbt İbnü’l-Cevzî. (1371/ 1952). Mir’at el-Zaman fî Tarihü’l-Ayân, C. VIII /II. Haydarabad.

Şeşen, R. (2007). Salahaddin’den Baybars’a (Eyyubiler-Memluklar 1193-1260), İstanbul: İsar Yayınları.

Şeşen, R. (2012). Eyyûbiler (1169-1260), İstanbul: İsam Yayınları.

Van Cleve, T. C. (1975). “The Crusade of Frederick II”, A History of the Crusades, II. (Setton K. M., ed.), London.

Villani, G. (1906). Villani's Chronicle, Being Selections From The First Nine Books of The Croniche Fiorentine. (Selfe, R. E., trans.- Wicksteed, P. H., edit.). London.

Weltecke, D. (2011). Emperor Frederick II, “Sultan of Lucera”, “Friend of the Muslims”, Promoter of Cultural Transfer: Controversies and Suggestions, Cultural transfers in dispute: representations in Asia, Europe and the Arab World since the Middle Ages. (Feuchter, J., ed.). Frankfurt, 23, s. 85-106.

Yıldız, Y. (2017a). 15. Yüzyıla Kadar Sicilya ve İtalya’da Müslümanlar, SDÜ Fen-Edebiyat Fakültesi Sosyal Bilimler Dergisi, 40, s. 67-88.

Yıldız, Y. (2017b). Filozof Kral II. Friedrich: Kutsal Roma-Cermen İmparatoru II. Friedrich (1194- 1250) ve İslam Bilim Mirası, History Studies, International Journal Of History, 9, s. 178-198


Refback'ler

  • Şu halde refbacks yoktur.